تۆتالیتاریزمی ئێرانی؛ تێکەڵەی حکومەتی تۆتالیتار و ئۆپۆزیسیۆنی تۆتالیتار

کوردی- فارسی
تۆتالیتاریزمی ئێرانی: تێکەڵەی حکومەتی تۆتالیتار و ئۆپۆزیسیۆنی تۆتالیتار
حاکمییەتی ئێرانی پێکهاتەیەکی سەیرە لە حکومەتێکی تۆتالیتار و ئۆپۆزیسیۆنی تۆتالیتار کە پێکەوە و هاوشانی یەکتر، قسە و کردەوە لە ناوەڕۆک، خاڵی دەکەنەوە و بە گۆڕینی واقیع و لەناوبردنی توانستی مرۆڤ بۆ ئازادی، ڕێگری لە هەر جۆرە داهێنان و دەستپێکی کردەوەیەکی نوێ دەکەن. ئەم تێکەڵە تۆتالیتارییە، ئایدۆلۆژیا بە وشە دەچەسپێنێت، ڕوو دەکاتە کۆنترۆڵی زەین، چەمکەکانی ئازادی، دادپەروەری، ماف و دیموکراسی و شۆڕش دەکاتە وشەی مردوو، ئازادی دادەبەزێنێت بۆ گوێڕایەڵی ڕەها بۆ سەرکردە (شا یان شێخ)، دروشمی بەتاڵ و ناوبۆش دەڵێتەوە، بەرچەسپ سازی دەکات، فرەدەنگی دەسڕێتەوە، مانایەکی جێگیر و فەرمی و ڕەها بەسەر هەموو وشەیەکدا دەسەپێنێت، زمان دەکاتە ئامرازێک بۆ ڕێوەبردن و کۆنترۆڵکردن، درۆی گەورە دەچنێت، حەقیقەت چەواشە دەکات، گەمژاندن بە سیستەمی دەکات، درۆی گەورە دەکات، تێگەیشتنی هاوبەش بۆ تێگەیشتنێکی تایبەت و مۆنۆپۆلکراو بچووک دەکاتەوە، ئەگەری دەستپێکی نوێ ڕەتدەکاتەوە، کردار بە پرۆسەیەکی بێکۆتایی جووڵە دەگۆڕێت، تاکەکان دەکاتە مۆرە و جێبەجێکاری بزاوتی ئایدیۆلۆژیک و مرۆڤ لە ڕووخساری سووژە بێبەش دەکات و دەیکات بە پڕۆژە.

هانا ئارێنت نزیکەی هەموو شتێکی لەسەر ئەم تایبەتمەندییانەی حکومەتی تۆتالیتار باس کردووە، بەڵام ئەو ڕاستییەی کە ئۆپۆزیسیۆنێکی تۆتالیتار بە هەمان شێوەی حکومەتی دامەزراو قسە و کردار فۆرمولە دەکات و دەیەوێت حکومەتێکی تۆتالیتار بە تۆتالیتارییەتێکی دیکە بگۆڕێت، دەتوانرێت وەک دیاردەیەکی تەواو نوێ دەستنیشان و پێناسە و لێکدانەوەی بۆ بکرێت.

تمامیتخواهی ایرانی؛ معجون حکومت تمامیتخواە و اپوزیسیون تمامیتخواە
حاکمیت ایرانی، ترکیب عجیب حکومت تمامیت خواە و اپوزیسیون تمامیت خواە است کە هم داستان با یکدیگر، واژگان و اقدام را از محتوا تهی می کنند و با تغییر واقعیت و نابود کردن ظرفیت انسانی برای آزادی، مانع هرگونە نوآوری و شروع عمل جدید می شوند. این ترکیب تمامیتخواە، ایدئولوژی را با واژگان تثبیت می کند، بە کنترل ذهن روی می آورد، از مفاهیم آزادی و عدالت و حقوق و دمکراسی و انقلاب، کلمات مردە می سازد، آزادی را بە اطاعت مطلق از رهبر (شاخ یا شیخ) تقلیل می دهد، شعار توخالی سر می دهد،  برچسپ سازی می کند، تکثر را حذف می کند، یک معنای ثابت، رسمی و مطلق را بر هر واژه تحمیل می کند، زبان را بە ابزار مدیریت و کنترل تبدیل می کند، دروغ می بافد، حقیقت را تحریف می کند، تحمیق را سیستمی می کند، دروغ بزرگ می گوید، فهم مشترک را بە فهم انحصاری فرومی کاهد، امکان شروع نو را سلب می کند، اقدام را با فرایند بی‌انتهای حرکت جایگزین می کند، افراد را به مهره‌ها و مجریان حرکت ایدئولوژیک تبدیل و وجە فاعل بودن انسان را از او سلب و او را بە پروژە تبدیل می کند.
هانا آرنت دربارە این ویژگی های حکومت تمامیت خواە، تقریبا بە همە وجوە پرداختە است اما اینکە یک اپوزیسیون تمامیتخواە نیز بە همان صورت حکومت مستقر بە فورمولاسیون واژە و اقدام بپردازد و بخواهد یک حکومت تمامیتخواە را با تمامیتخواهی دیگری جایگزین کند را می توان بە عنوان یک پدیدە کاملا جدید، شناسایی، تعریف و تبیین کرد.